السيد الطباطبائي

162

مجموعه رسائل ( فارسى )

كتاب مزبور « 1 » اشاره شده است ، كوشش نموده‌ايم تا حقايق قطعى از علوم زيستى را تا اندازه‌اى كه به آن دسترسى داشته‌ايم ، وسيله و يا مفتاحى براى امكان بررسى دقيق‌تر و دريافت بيشتر از آيات قرآنى ، قرار دهيم و آنچه در آن كتاب نتيجه‌گيرى و اظهار نظر شده ، جز از مفاهيم كلمات و سياق عبارات و مخصوصاً استفاده از مضامين مشابه و هم‌مضمون ديگر ، نبوده و در اين يادداشت هم غير از تبعيت از همان روش ، اظهار نظرى نمىكنيم . 3 . باز در همان صفحه ( 269 ) ، علامه طباطبائى بعضى گفته‌ها و نظريات راجع به ابتداى نسل بشر از قبيل نظريه نوعى بودن مفهوم كلمهء آدم و يا نظريه راجع به اتصال انسان و ميمون‌ها را فهرست‌وار و به شكل استفهام ذكر نموده‌اند ، اما توضيحى دربارهء آن‌ها نداده‌اند و قاعدهء بحث ما هم راجع به اين نظريات موردى نخواهد داشت ، مع‌ذلك براى رفع هرگونه ابهام و سوء تفاهم به جاست كه به طور قطع گفته شود كه نظريه نوعى بودن مفهوم كلمه آدم در قرآن ، بر خلاف منطوق آيات مربوط و بر خلاف موازين ادبى آن آيات است و نتيجهء عقل پسندى هم از تمسك به اين نظريه حاصل نمىشود و راجع به اتصال مستقيم نسلى از انسان به بوزينگان ، چنان كه در كتاب خلقت انسان توضيح كافى داده شده است ، فرضيه‌اى بيش نيست و هرگز به ثبوت علمى نرسيده است و ما هم به چنين نظريات اعتقادى نداريم و بنابراين ، لزومى به بحث و توضيح بيشتر درباره آن فعلًا نخواهد بود . 4 . در صفحه 270 ، از جمله نقل قول‌هايى كه علامه راجع به ابتداى خلقت انسان نموده‌اند ، چنين نوشته‌اند :

--> ( 1 ) . خلقت انسان ، ص 7 - 12 . .